Informatie

Informatie over HMS/EDS

Praktische zaken

 


Alles over de elektrische rolstoel

Submitted By: Nihlaeth Date: 30 juli 2011, 15:57 Views: 9509
Summary: Tips en trucs over het gebruik en de aanschaf van een elektrische rolstoel.

Wanneer moet je denken aan een elektrische rolstoel?
Voordat je kan gaan denken aan een elektrische rolstoel, moeten eerst alle opties bekeken zijn. Het is verstandig contact op te zoeken met een revalidatiearts, die je op zijn beurt weer in contact kan brengen met een fysiotherapeut en ergotherapeut. Ten eerste om uit te zoeken of er nog ruimte voor verbetering is, ten tweede om te kijken of er alternatieven zijn voor een elektrische rolstoel. Als je niet overweg kan met een handbewogen rolstoel die je via de thuiszorgwinkel leent, wil dat helemaal niet zeggen dat je een elektrische rolstoel nodig hebt.

Vaak gaat het met een lichte handbewogen rolstoel die goed op je aangepast is wel, en als dat niet lukt kan je nog emotion proberen (elektrische rolondersteuning).

Ook moet je kijken waar je de rolstoel precies voor wilt gebruiken. Als je afstanden binnenshuis nog wel lopend of met een handbewogen rolstoel af kan leggen, kan je denken aan een scootmobiel. Als een scootmobiel qua zit en stuurmogelijkheden niet voldoet, kan je denken aan bijvoorbeeld een buiten - elektrische rolstoel.

Hier kunnen een revalidatiearts en ergotherapeut je mee helpen.

Hoe pak je de aanvraag aan?
Elektrische rolstoelen worden verstrekt door de gemeente via de wet maatschappelijke ondersteuning (wmo). Aanvraagformulieren kan je vinden op de website van jouw gemeente.

Het is mogelijk een elektrische rolstoel aan te vragen zonder ondersteuning van een arts, je wordt immers meestal via de gemeente nog door een arts of ergotherapeut gekeurd. Dit is echter af te raden, ten eerste vanwege de redenen hierboven genoemd, maar ook omdat je zonder een arts achter je zelden de aanpassingen krijgt die je nodig hebt.

Voordat je de aanvraag doet is het belangrijk een lijst op te stellen (hier kan een ergotherapeut je bij helpen) met punten waar de rolstoel aan moet voldoen. Deze stuur je (liefst ondertekend door de ergotherapeut) mee met de aanvraag. Als je een brief hebt van een arts waar jouw diagnose op staat, kan dat zeer behulpzaam zijn, of zelfs beter een brief van een revalidatiearts waarin staat omschreven waarom jij dit hulpmiddel nodig hebt.

Laat je ergotherapeut je rolstoel afstellen als je hem krijgt. Normaal gesproken doet de monteur van het revalidatietechniekbedrijf dit en dit kan ernstige schade opleveren aan jouw lichaam!

Wat voor eisen stel je aan de rolstoel en wat voor mogelijkheden zijn er?
Binnen, buiten en binnen-buiten rolstoelen.
Ten eerste: waar ga je de rolstoel voor gebruiken? Kan je de kleine afstandjes binnen huis nog lopen of met een handbewogen rolstoel afleggen en heb je een buitenrolstoel nodig, gebruik je heb alleen binnen of allebei? Dit is een heel belangrijk punt, want aan binnen, buiten en binnen-buiten rolstoelen worden heel verschillende eisen gesteld.

Binnen rolstoelen hebben een erg kleine draaicirkel, zodat je gemakkelijk kunt keren. Vering is meestal volledig afwezig, dat is op vlakke vloeren niet nodig. Ze zijn meestal ook niet zo stabiel, aangezien je niet echt drempels tegenkomt binnen. Meestal zijn deze rolstoelen voorwiel aangedreven en de achterwieltjes zijn erg klein. Op dit type rolstoel kom je ook vaker solide banden tegen. Ze gaan vaak niet harder dan 7 km/uur.

Buiten rolstoelen zijn vaak een stuk groter en robuster. Ze hebben grote (lucht) banden, zijn meestal achterwiel aangedreven en gaan maximaal 25 km/uur. Er zit over het algemeen goede vering in deze rolstoelen en ze zijn erg stabiel.

Binnen-buiten rolstoelen zijn een combinatie van de twee bovengenoemde. Ze gaan meestal 10 km/uur, waardoor je er nog mee op een fietspad kan, maar slingeren vaak en zijn minder stabiel dan een buiten rolstoel. De draaicirkel is vaak klein, wat voor buiten rijders een reden kan zijn een binnen-buiten stoel aan te vragen (je kunt met deze rolstoelen goed winkels in). Ze komen in zowel voor- als achterwiel aandrijving en hebben meestal wel vering.

Besturing
Ten eerste moet je de plaats van je besturing kiezen. Wil je met rechts of links sturen, of wil je de besturing in het midden, zodat je van arm zou kunnen wisselen mocht dit nodig zijn?

Een standaard besturingselement bestaat uit een pookje en een aantal knopjes voor de elektrische verstellingen. Mocht dit pookje en/of de knopjes te zwaar voor je zijn, dan is het mogelijk een licht bedienbaar pookje te krijgen, of zelfs besturing met een touchpad of licht bedienbare knoppen. Een bijkomend voordeel van geavanceerdere besturing is dat er vaak opties voor omgevingsbesturing bij ingebouwd zitten.

Het is mogelijk spasmen en trillingen te elimineren met instellingen in de boordcomputer, vraag de monteur hiernaar.

Kantelverstelling
Kantelverstelling is een elektrische verstelling die de gehele stoel kantelt, de zithoek blijft dus gelijk. Dit kan prettig zijn bij het buiten rijden aangezien je iets gekanteld steviger in je stoel zit. Je stuitert niet met elke drempel uit je stoel zeg maar. Ook is kantelverstelling fijn als je last van je heupen, bekken, rug en nek hebt.

Hoog-laag
Hoog-laag is een elektrische verstelling die je stoel verhoogt (tot max. 1.70m ongeveer, verschilt per leverancier). Dit is erg prettig als je helemaal niet kunt staan, zodat je bijvoorbeeld in de supermarkt iets van het bovenste schap kan pakken. Let wel, als je stoel omhoog staat mag je niet rijden, je bent dan een stuk instabieler.

Zitting
Qua zitting zijn er veel dingen mogelijk. Er is de standaard zitting die meestal voldoet als je de rolstoel niet de hele dag gebruikt, voorgevormde traagschuim zittingen die meer steun geven aan de heupen en minder huidklachten geven, en luchtkussens ingedeeld in verschillende zones die minder steun geven aan de heupen, maar bij decubitus gebruikt worden. Het aanbod hierin verschilt per leverancier.

Rugleuning
Wat betreft rugleuningen is er de standaard, voorgevormd met lumbaalsteun, met spanbanden, met opblaasbare lumbaalsteun, met zijsteun en combinaties van dezen.

Ook behoort elektrische rugleuning verstelling tot de mogelijkheden. In combinatie met kantelverstelling kan hiermee een wig gecreŽerd worden, maar is natuurlijk vooral bedoeld om te kunnen liggen in de rolstoel. Let wel, er zijn maar weinig rolstoelen waar je geheel plat kunt liggen. Als dit een vereiste is moet er goed overlegd worden met het revalidatietechniekbedrijf of er een zogenaamde sta-rolstoel aangeschaft gaat worden of dat er een handgemaakte oplossing komt.

Orthese of kuip-zitting
De kuip zitting is een naar jouw lichaam gevormde zitting en rugleuning in een. Deze wordt meestal toegepast bij mensen met ernstige vergroeiingen in rug en nek.

Voetsteunen
De simpelste vorm van de voetsteun is een voetplaat. Indien je kantelverstelling op je rolstoel krijgt, is het verstandig daarbij om een kuitsteun te vragen, zodat je voeten niet van de plaat afvallen. Daarnaast behoren ook individueel met de hand instelbare voetsteunen, met de hand instelbare steun uit een stuk en de elektrisch verstelbare versies tot de mogelijkheden. Als je veel in je rolstoel zit is het verstandig om instelbare voetsteunen aan te vragen, zodat je goed van houding kunt wisselen.

Hoofdsteun
Het is altijd aan te raden een hoofdsteun aan te vragen. Ik zeg dit omdat hij er niet altijd standaard bij zit. Als je alleen maar rechtop zit in je rolstoel is het verstandig hem er af te laten om je nekspieren sterk te houden, maar met reizen in de auto is het toch prettig (en wel zo veilig) om een hoofdsteun erop te hebben.

Vering
Afhankelijk van het type rolstoel zijn er verschillende opties voor vering. Sommigen hebben helemaal geen vering, sommigen hebben niet instelbare vering en de optie om de kleine wielen ook te veren en weer andere hebben instelbare vering.

Als je erg hobbel- en schok gevoelig bent, is het belangrijk een rolstoel bij de passing buiten uit te testen. Als de vering niet instelbaar is, maakt je eigen gewicht heel veel uit in hoe de vering zich gedraagt.

Werkblad
De meeste binnen-buiten rolstoelen passen niet onder tafels, waardoor je veel voorover gebogen gaat zitten en veel dingen op je schoot gaat doen. Het kan dus handig zijn een (wegklapbaar) werkblad aan te vragen. Hierbij is het mogelijk elleboog polstering toe te voegen om drukplekken te voorkomen. Ik moet hierbij wel opmerken dat werkbladen vaak erg zwaar zijn en daarom moeilijk weg te klappen. Ook is het bij mijn rolstoel zo dat hij weggeklapt tegen het wiel aanhangt wat erg vervelend rijdt, dit kan bij andere rolstoelen anders zijn.

Van horen zeggen weet ik dat het mogelijk is werkbladen elektrisch wegklapbaar te leveren, maar heb dit persoonlijk nog nooit gezien.

Accessoires
Reis je vaak? Dan is het verstandig ook een beugel voor het 'oude' veranker systeem aan te vragen, sommige rolstoelbussen hebben het nieuwe systeem nog niet.

Elke rolstoelbus zou tegenwoordig uitgerust moeten zijn met een veiligheidsriem, maar als je tijdens de reis van zitstand zou willen veranderen zit die riem behoorlijk in de weg. Als je kantelverstelling of rugleuning verstelling hebt, is het dus aan te raden om een eigen veiligheidsriem te vragen.

Heb je last van je nek of moeite met omkijken en rij je veel buiten? Vraag ook om een spiegel!

Heb je een hond? Het is mogelijk een bevestigingshaak voor de hondenriem aan je rolstoel te laten maken.

Mijn rolstoel is stuk! Wat nu?
Dit is helaas iets wat vaak gebeurt bij vrijwel elk merk of type. Dit kan veroorzaakt worden door slijtage, maar dat hoeft niet. Het komt meer dan zelden voor dat gloednieuwe rolstoelen het ene defect hebben na het andere. Zorg dus dat je altijd een mobieltje in de buurt hebt met het nummer van het desbetreffende revalidatietechniekbedrijf erin. Als je helemaal niet meer kunt lopen, is het aan te raden een reserve mobieltje (zo'n 30 euro albert heijn dingetje) in je rolstoel te bewaren, voor als je gebruikelijke in de lader zit en te zorgen dat een buurman of buurvrouw je huissleutel heeft voor als je rolstoel binnen stuk gaat. Ook is het verstandig de gebruiksaanwijzing van je rolstoel door te lezen, zodat je ongeveer weet wat de foutcodes betekenen.

Naast deze voorbereidingen kan je ook ter plekke wat doen. Een elektrische rolstoel die niet meer rijdt is niet altijd stuk. Het eerste wat je moet checken is of de hendel of knop die de motor loskoppelt (zodat je rolstoel geduwd kan worden) niet ingedrukt/omgeslagen is. Je moet je rolstoel daarna wel even uit en aan zetten voordat hij het weer doet.

Een tweede probleem, dit komt soms voor bij pinautomaten en beveiligingspoortjes, is het magneetslot. Niet elke rolstoel heeft dit, maar degene die hem hebben kunnen in zeldzame gevallen door pinautomaten etc. getriggerd worden. Dit magneetslot kan door een simpel koelkastmagneetje uit gezet worden, zorg dus ook dat je er altijd eentje bij je hebt.

Ook zit er in sommige rolstoelen een zekering die (vooral met warm weer) kan springen. Informeer bij je revalidatietechniek bedrijf waar deze zit. Meestal is het gewoon een knop die ingedrukt kan worden. Let op! Ook al krijg je je rolstoel weer aan de praat, een gesprongen zekering kan onder andere op kortsluiting duiden. Laat je rolstoel nakijken!

Als dat het allemaal niet is, kan je proberen je rolstoel uit en aan te zetten, even uit te laten staan, etc. Als je op deze manier je rolstoel weer aan de praat weet te krijgen, negeer dit voorval dan niet. Er is iets mis en hij moet nagekeken worden, liefst nog dezelfde dag.

Als je rolstoel nog wel rijdt maar anderszins vreemd gedrag vertoont, zoals langzamer rijden dan normaal, schokken geven, elektrische verstellingen die niet naar behoren functioneren, gekke geluiden, ALTIJD je revalidatietechniek bedrijf bellen. Liever een keer te veel gebeld dan te weinig, dit kan duizenden euro's in reparatiekosten schelen.

Tips & trucs in het gebruik.
Een van de dingen waar ik nog steeds tegenaan loop is het meenemen van spullen. Er zijn tassen te krijgen die achter je rugleuning kunnen hangen, maar ik mag die draai niet maken. Broekzakken zijn ook out of the question. Ik heb daarom twee heuptasjes gekocht die ik aan mijn leuning heb gehangen. Erg handig!

Altijd handig om bij je te hebben voor als je rolstoel stuk gaat:
-mobieltje, eventueel reserve mobieltje;
-wegwerp regenponcho, stel dat het slecht weer is en je staat twee uur op een monteur te wachten;
-isloatiedeken (net als de poncho, bij de xenos).

Voor de veiligheid:
Als er geen verlichting op jouw rolstoel zit, kan je dat heel simpel met een stuk elastiek en twee fietslampjes om je leuning oplossen. Sowieso is het verstandig om een reflecterend hesje aan te trekken of om je rugleuning te doen als je in het donker gaat rijden.

Als je veel op drukke plekken komt, kan het erg lastig zijn dat mensen dicht op je rolstoel gaan staan, erg gevaarlijk! Een stickertje achterop je hoofdsteun met daarop "als u dit kunt lezen staat u te dichtbij" kan hierbij helpen.



Heb je na het lezen van dit artikel opmerkingen, aanvullingen, vragen, of wil je verder praten over dit onderwerp? Dan ben je van harte welkom in Hulpmiddelen en praktische zaken.

Powered by EzPortal